Beginnen met mediteren (en het volhouden!)

Beginnen met mediteren

Tegenwoordig is bijna iedereen aan het mediteren. Niet zo gek ook, want mediteren levert een hoop positieve effecten op. In theorie is mediteren simpel: je gaat zitten, probeert nergens aan te denken en concentreert je zo lang mogelijk op je ademhaling. Toch is de stap om te beginnen met mediteren best groot. Hoe begin je precies? Hoe maak je van mediteren een gewoonte? Wat doe je als je afgeleid raakt? Ik deel vandaag een aantal tips die je zullen helpen om te beginnen (en door te blijven gaan!) met mediteren.

Waarom mediteren?

Voor mij is mediteren een manier om mezelf te leren kennen. Het is de basis van mijn zelfonderzoek en mijn persoonlijke ontwikkeling. Door te mediteren leer ik om niets te doen, en alleen te observeren. Dit helpt me om bewustere keuzes te kunnen maken en met meer ontspanning mijn dag door te komen. Sinds ik mediteer kan ik me beter concentreren, maak ik me minder druk en ben ik me veel bewuster van de dingen die er om me heen gebeuren.

In het begin vond ik het moeilijk om te beginnen met mediteren, maar tegenwoordig merk ik dat echt behoefte heb aan momentje rust en stilte. Dan gaat het mediteren bijna automatisch.

Goed, door naar de tips om te beginnen met mediteren:

Zoek een meditatievorm die bij je past

Er zijn een heleboel soorten meditatie, dus voor ieder wat wils. Zo heb je meditaties waarbij je je focust op één voorwerp, zoals een kaars of je ademhaling. Je kunt ervoor kiezen om bepaalde woorden te herhalen (mantra’s), je ademhalingen te tellen (zoals bij Zen meditatie) of je te focussen op de geluiden op je heen. Je kunt kleuren of voorwerpen voorstellen tijdens je meditatie (visualisatie) of je kunt juist de realiteit observeren zoals zij is (zoals bij Vipassana meditatie).

Om erachter te komen welke meditatievorm bij jou past, zul je er een aantal uit moeten proberen. Het maakt niet uit welke meditatievorm je kiest, als jij je er zelf maar fijn bij voelt. Dus experimenteer vooral, want dat is de enige manier om te ontdekken wat bij je past.

Je hoeft niet voor één soort meditatie te kiezen, want je kunt ook afwisselen welke stijlen je gebruikt. Zo kun je bijvoorbeeld ’s ochtends een actieve meditatie kiezen en ’s avonds juist een rustige variant.

Begin gewoon: een paar ademhalingen is al genoeg

Als je begint met mediteren, hoef je echt niet direct uren op een meditatiekussen te blijven zitten. Vijf minuten mediteren kan al een heel groot effect hebben op de rest van je dag. Leg de lat in het begin dan ook niet te hoog voor jezelf, want dat leidt alleen maar tot teleurstelling. Elke dag 5 minuten mediteren is al een heel mooi begin. Als dat goed gaat, kun je er daarna voor kiezen om het langer te blijven zitten.

Maak gebruik van geleide meditaties

Ik heb gemerkt dat geleide meditaties heel handig zijn als je snel afgeleid raakt. Doordat iemand je verteld wat je moet doen, is het makkelijker vol te houden en blijf je gemotiveerd. Als je twijfelt of je het wel goed doet, dan is het ook fijn als er iemand is die je instructies geeft.

Mediteer op een vast tijdstip

Deze tip heb je vast al heel vaak gehoord, maar het is echt waar: als je altijd op een vast tijdstip (en het liefst ook vaste plaats) mediteert, is het veel makkelijker vol te houden. Je maakt er dan een gewoonte van. Ik mediteer altijd direct als ik wakker ben. Doe ik dat niet, dan kom het er meestal de rest van de dag niet meer van.

Afgeleid? Mooi!

Het doel van meditatie is niet om geen gedachtes te hebben, maar om er van een afstandje naar te kunnen kijken. Het is onvermijdelijk dat dat niet altijd lukt: vaak wordt je toch meegesleept in je gedachtes en ben je ineens een boodschappenlijstje aan het maken of je weekend aan het plannen. Merk je dat je afgeleid raakt? Mooi! Dat is namelijk de manier om weer terug te keren naar het hier en nu. Naar het observeren van je gedachtes. Opmerken van je afleiding is een belangrijk onderdeel van de meditatie. Hoe vaker en sneller je je afleiding opmerkt, hoe sneller je weer terug kunt keren. Het feit dat je afgeleid raakt betekent niet dat je het verkeerd doet. Het is onvermijdelijk dat dit gebeurd, dus voel je er niet schuldig over.

Raak je gefrustreerd door het feit dat je steeds afgeleid bent? Ook dat is een gedachte die je kunt observeren. Wees geduldig en blijf doorgaan. Het hoeft niet perfect!

Laat je verwachtingen los

Tijdens het mediteren kun je een spirituele ervaring of een geweldig inzicht krijgen. De kans dat dit gebeurd is alleen erg klein, zeker als je net begint. Schep dan ook niet te hoge verwachtingen over wat meditatie je op zal leveren als je net begint.
Misschien merk je in het begin niet eens effect van de meditatie. Dat betekent niet dat er niets gebeurt, maar het kan even duren voordat je het in de gaten krijgt. De meeste tijd vind ik mediteren gewoon ‘neutraal’: niet heel fijn, ook niet stom.

Mediteren is niet altijd leuk

Misschien heb je het beeld van mediteren dat het heerlijk rustgevend en ontspannend is.  Af en toe is dit inderdaad zo. Toch kan meditatie er ook voor zorgen dat er pijnlijke gevoelens naar boven komen. Mediteren is dan ook niet altijd leuk of fijn, maar kan ook erg frustrerend of emotioneel zijn. Dit hoort erbij en betekent absoluut niet dat je iets fout doet. Meditatie gaat over het accepteren van alles wat er gebeurd, ook als dit niet fijn is.

Juist de minder leuke momenten kunnen je veel waarde opleveren. Alles wat er gebeurd tijdens meditatie (en ook daarbuiten trouwens) kan je iets leren over jezelf. Het continu afdwalen van je gedachtes kan je laten inzien dat je bijvoorbeeld aan het wegrennen bent. Wat probeer je te onderdrukken?

Mediteer samen

Samen mediteren zorgt ervoor dat je beter geconcentreerd kunt blijven. Je moet wel een bepaalde tijd blijven mediteren, want die ander heeft het direct door als je weg bent.  Als je mediteert met iemand die veel ervaring heeft, kun je ook profiteren van de rust die diegene uitstraalt. Je kunt mediteren met vrienden of via internet op zoek gaan naar een meditatiegroep. In veel woonplaatsen zijn tegenwoordig wekelijkse bijeenkomsten van verschillende soorten meditatie. Een rondje Google kan leuke dingen opleveren!

Mediteer niet in je bed

Mediteer altijd op een andere plek dan in je bed. Het gevaar van mediteren in je bed is dat je even gaat liggen. Iedereen kan voorspellen wat er gebeurt als je met je ogen dicht in bed gaat liggen: dan val je zonder pardon in slaap.

Volg een cursus

Als je echt serieus aan de slag wilt gaan met meditatie, kan ik je aanraden om een cursus of retraite te volgen. Ik heb een par jaar geleden een Vipassana 10-daagse gedaan, waarbij ik 10 dagen lang 10 uur per dag heb gemediteerd. Doordat je in korte tijd zoveel mediteert, raak je er echt aan gewend. Ik heb na de cursus nog een lange tijd dagelijks een uur gemediteerd (inmiddels niet meer trouwens, maar dat is een ander verhaal). Voordat ik aan de cursus begon, vond ik tien minuten mediteren al erg lang. Kun je nagaan hoeveel effect die 10-daagse heeft gedaan! Tijdens een cursus of retraite krijg je ook vaak veel theoretische uitleg over het nut van mediteren. Dit geeft je een heleboel motivatie om te blijven mediteren.

Gebruik alles als een meditatie

Kun je niet zo lang stilzitten op een kussen, maar wil je wel mediteren? Er zijn ook vormen van meditatie waarbij je niet stil hoeft te zitten, zoals bijvoorbeeld loopmeditatie. Eigenlijk kun je van elke activiteit een meditatie maken. Zodra je met je volledige aandacht aanwezig bent bij wat je aan het doen bent, is het eigenlijk al een meditatie. Zo is fietsen een prima manier van mediteren, net als afwassen, je tanden poetsen of je ontbijt eten. Probeer er eens met je volle aandacht bij te blijven. Dat is lastiger dan je denkt.

Hopelijk heb je iets gehad aan deze tips. Het is een enorm lang artikel geworden, maar ik had ook een boel te vertellen. Heb jij nog fijne tips die jou geholpen hebben om te beginnen met mediteren? Stuur me dan een berichtje op Instagram  of Facebook.