Perfectionisme is tijdsverspilling

perfectionisme is tijdsverspilling

Vroeger – oké en nu soms nog steeds wel – vond ik het heel erg belangrijk dat alles perfect ging. ‘Goed’ was niet goed genoeg. Zo lang het niet perfect was, kon het nog beter. Totdat perfectie bereikt werd, was ik niet tevreden. De laatste jaren heb ik dit steeds meer los proberen te laten, want perfectie nastreven is enorm vermoeiend. Als iets al goed is, waarom zou je dan nog meer moeite doen om het helemaal perfect te krijgen? Perfectionisme is tijdsverspilling!

Perfectionisme is tijdsverspilling

Erik Bertrand-Larssen heeft in het zijn boek De Helweek over het ‘stoeremeidensyndroom waar veel zijn cliënten last van hebben. Deze vrouwen (hoewel het ook mannen kunnen zijn) willen alles perfect doen, en nemen geen genoegen met minder. Hij noemt dit een slechte gewoonte, want hierdoor neem je te veel hooi op je vork en kan je vaak geen ‘nee’ zeggen. Het gevolg? Uitputting. Het lijkt alsof je goed bezig bent door hard te werken, totdat je ineens oververmoeid op de bank ploft en er niet meer vanaf komt. Het feit dat je niet ziet wanneer iets ‘goed genoeg’ is, zorgt ervoor dat je veel harder werkt dan nodig is. Vaak genoeg ken je niet je eigen grenzen, en vlieg je er dus makkelijk overheen. 

Hoewel er niets mis is met dingen goed doen, is het overbodig om álles perfect te willen doen. Soms is 100% goed presteren noodzakelijk, bijvoorbeeld als je als topsporter op de Olympische spelen ben, als je een noodlanding in een vliegtuig moet maken of een chirurgische operatie moet voltooien. In veel andere gevallen is ‘normaal’ presteren al goed genoeg. Alle extra energie die je stopt in het ‘perfectioneren’ van iets wat al goed is, gaat verloren. Als je afwas al schoon is, ga je toch ook niet nog twee uur boenen omdat je heel misschien het nóg iets schoner kan krijgen?!

Perfectionisme is angst voor het onbekende

Als ik naar mijn eigen gedrag kijk, is perfectie vaak angst voor iets onbekends. Ik gebruik perfectionisme om afleiding te zoeken. Afleiding van dingen die er echt toe doen. In plaats daarvan ga ik me focussen op nutteloze dingen en verlies ik me in details. Als ik me daar op focus,  hoef ik me niet de dingen te gaan doen die ik al zo lang uitstel. De dingen die me bang maken, omdat ik niet zeker weet of ik het wel goed genoeg kan doen. Of ‘perfect’ genoeg. Het is veilig om niet aan iets te beginnen wat onbekend is, maar zo mis je ook de kans op succes.

Hier nog vier redenen waarom perfectionisme tijdverspilling is:

1. Omdat goed genoeg al goed genoeg is

Op de middelbare school was ik altijd een beetje teleurgesteld als ik geen 10 haalde voor mijn proefwerken. Als ik niet het maximale had gehaald, voelde het niet goed genoeg.

Ook als je een 6 haalde, ging je aan het einde van het jaar over naar de volgende klas. Dan had je inderdaad 40% fout gedaan, maar het was veel belangrijker dat je die 60% goed had gedaan. Dat is in het echte leven niet anders: als het goed is, is het goed. Niemand verwacht van je dat je alles helemaal perfect doet, alleen jijzelf. (Ook die verwachting kun je trouwens bijstellen).

2. Omdat ‘perfect’ niet objectief is. Iedereen ziet iets anders bij perfect.

Zelfs als je 100% tevreden bent met wat je hebt gedaan, zal het voor andere mensen niet perfect zijn (of juist al ver voorbij perfect). Als ik 100% tevreden ben met een pagina op mijn website, dan lacht een websitebouwer me waarschijnlijk alsnog uit. Terwijl mijn moeder (die geen verstand heeft van websites) het misschien ziet als 200% perfect.

Aangezien je dus nooit iedereen kan pleasen door het 100% perfect te doen, kun je net zo goed genoegen nemen met jou eigen 80% goed. Dan is het goed genoeg, maar hoef je niet veel tijd te verspillen met de details goed te krijgen.

3. Omdat perfectie niets zegt over jou zelfwaarde

Om van jezelf te kunnen houden, hoef je niet perfect te zijn of dingen perfect te doen. Zelfliefde heeft helemaal niets te maken met wat jij presteert, maar alleen maar met hoe je met jezelf om gaat. Of je de dingen perfect doet of niet, is totaal niet relevant voor zelfliefde. Je bent altijd je eigen liefde waard!

4. Omdat fouten maken leerzaam is

Als je van jezelf gaat eisen dat je alles perfect moet doen, vergeet je één belangrijk ding: je leert het meeste van fouten maken. Het is super liefdevol om jezelf toe te staan dingen uit te proberen en te ontdekken dat je ze verkeerd doet. Gaat het mis? Hoera! Daar kun je wat van leren.

Perfectionisme verlamt, maakt je bang en onzeker. Het probeert controle te houden over iets waar je toch geen controle over hebt: het leven. Jezelf permissie geven om dingen te proberen zonder dat je weet wat je aan het doen bent, maakt je sterker en zelfverzekerder. Je groeit erdoor en je leert heel veel nieuwe dingen.

Wat heb jij dan liever?

Ik kies tegenwoordig niet meer voor perfectionisme, maar voor het aangaan van mijn angst. Ik stap liever het onbekende in, dan dat ik mezelf tegen laat houden. Ik ga toch de dingen doen waarvan ik geen idee heb hoe ik ze moet doen. Of dat een groot succes wordt? Geen idee. De kans op succes is wel groter dan wanneer ik helemaal niks doe.

Wil je meer weten over hoe je van perfectionisme afkomt? Dat kan! Op maandag 8 april begint de cursus Ik hou van mij, een 4-weekse instagram cursus waarin je onder andere leer hoe je de eisen voor jezelf lager kunt leggen. Resultaat? Meer liefde voor jezelf, meer rust in je hoofd, meer productiviteit (ja, echt! Perfectionisme is een productiviteitskiller) en minder schuldgevoel.